แก่แล้วขี้ลืมเหรอ? งั้นเรามาปรับพฤติกรรมสู้วัยทองกันเถอะ
ในคนอายุเยอะๆความจำจะไม่ค่อยดี ก็จะเป็นจากสมองซึ่งมาได้หลายสาเหตุ เช่น มีโรคหลอดเลือดสมอง หรือโรคอัลไซเมอร์ ทำให้สมองเสียหาย ความจำเลยไม่ดี ในกรณีนั้นก็ต้องรักษาฟื้นฟูให้ตรงจุด
แต่ในกรณีที่ไม่ได้เป็นโรคสมองอะไร พอเริ่มอายุเยอะความจำลดลงตามวัยเพราะฮอร์โมนเพศชายน้อยลง พอนานๆเข้าสาร BDNF (Brain-derived neurotrophic factor) ที่ช่วยปกป้องและทำให้เซลล์ประสาทเติบโตก็ลดลงไปด้วย (สำหรับใครที่ยังไม่รู้ว่าสารนี้ทำหน้าที่อะไร คลิกเลย) สมองเลยเสื่อมลงไวขึ้น เห็นทีจะไม่ได้การต้องรีบฟื้นฟู
เรามาดูกันครับว่าเราจะเพิ่มสาร BDNF ในสมองได้ไง โดยปกติฮอร์โมนเพศชายจะไปกระตุ้นให้เซลล์สมองผลิตสารนี้ขึ้นมา เพื่อป้องกันเซลล์สมองและทำให้สมองส่วนการคิด ความจำ พัฒนาขึ้น แต่ก็มีอย่างอื่นด้วยที่ช่วยกระตุ้นให้มองสร้างสาร BDNF นอกจากฮอร์โมนเพศ ตามนี้เลยครับ
ช่วงเวลาที่ BDNF จะหลั่งออกมาได้มากที่สุด คือ
- หลังการออกกำลังกาย ช่วยกระตุ้นการผลิต BDNF และช่วยปกป้องเซลล์ประสาทจากการถูกทำลาย การศึกษาพบว่าระดับ BDNF ในสมองจะเพิ่มขึ้นสูงสุดประมาณ 1 ชั่วโมงหลังออกกำลังกาย ฉะนั้นการออกกำลังกายตอนเช้าจะทำให้สมองแล่นเร็วทั้งวันก็ไม่ใช่เรื่องแปลก
- ขณะที่นอนหลับ การนอนหลับอย่างเพียงพอช่วยเพิ่มระดับ BDNF การศึกษาพบว่าระดับ BDNF ในสมองจะเพิ่มขึ้นสูงสุดประมาณ 2 ชั่วโมงหลังจากหลับไป
- ขณะเรียนรู้สิ่งใหม่ๆ การกระตุ้นสมองด้วยการคิดหรือเรียนรู้สิ่งใหม่ๆ จะช่วยกระตุ้นการผลิต BDNF
นอกจากมีสาเหตุบางอย่างที่ทำให้สาร BDNF หลั่งออกมาได้แย่ลงได้แก่
- ความเครียด ความเครียดอาจส่งผลต่อระดับ BDNF การศึกษาพบว่าความเครียดอาจทำให้ระดับ BDNF ในสมองลดลง
- โรคต่างๆ โรคบางชนิด เช่น โรคอัลไซเมอร์ โรคพาร์กินสัน โรคหลอดเลือดสมอง อาจทำให้ระดับ BDNF ในสมองลดลง
การรับประทานอาหารที่มีประโยชน์ การออกกำลังกายอย่างสม่ำเสมอ การเข้านอนให้เร็ว นอนซัก 3 ทุ่มเพื่อให้เริ่มหลับสนิทตอน 5 ทุ่ม ให้โกรทฮอร์โมนหลั่งออกมาพร้อมกับสาร BDNF ซ่อมแซมสมอง การลดความเครียดเพื่อให้สาร BDNF อยู่นานๆ จะช่วยบำรุงสมองให้เสื่อมช้าลงได้ ฉะนั้นอย่าลืมไปทำกันนะครับ
